(DEFENCE SECURITY ASIA) — Perancis dijangka menerima hanya dua pesawat pejuang Rafale baharu pada 2027 ketika penggunaan pesawat tempurnya melebihi kadar perancangan sebanyak lebih 15 peratus, sekali gus memperlihatkan jurang semakin melebar antara keperluan pencegahan nuklear, pertahanan ruang udara negara dan penugasan serentak di luar negara.

Ketua Staf Tentera Udara dan Angkasa Perancis, Jeneral Jérôme Bellanger, mendedahkan tekanan itu dalam pendengaran Parlimen baru-baru ini dengan memberi amaran bahawa penghantaran terhad serta pengunduran berterusan pesawat Mirage hampir tidak memberikan kelegaan segera kepada angkatan yang sudah menanggung beban operasi tinggi.

Amaran beliau bahawa “penggunaan armada secara berlebihan tidak lagi mencukupi pada masa hadapan” meletakkan kekurangan pesawat sebagai persoalan daya tahan operasi, kerana pertambahan penerbangan menghakis kapasiti penyelenggaraan dan jangka hayat pesawat tanpa menambah kekuatan simpanan bagi menghadapi krisis bertindih di beberapa medan.

Perkembangan itu melangkaui soal jumlah perolehan kerana Perancis perlu mengekalkan keupayaan pencegahan nuklear yang diyakini serta pengawasan ruang udara berterusan, sambil menyediakan pesawat, kru dan infrastruktur sokongan untuk operasi berintensiti tinggi yang tidak semestinya berlaku mengikut jadual penyelenggaraan atau penempatan.

Pada penghujung 2025, inventori tentera udara negara itu merangkumi 184 pesawat tempur, terdiri daripada 112 Rafale, 50 Mirage 2000D dan 22 Mirage 2000-5F, namun angka pada tarikh berkenaan tidak boleh disamakan dengan jumlah pesawat yang kini tersedia untuk bertempur.

Tentera Laut Perancis pula mempunyai inventori berasingan sekitar 41 pesawat Rafale Marine berkeupayaan beroperasi dari kapal pengangkut pesawat, tetapi penggabungan kedua-dua inventori boleh mengaburkan tanggungjawab operasi setiap perkhidmatan tanpa secara automatik menambah pesawat untuk misi tentera udara berpangkalan di darat.

Menjelang musim panas 2026, kira-kira 80 peratus armada pejuang dilaporkan ditugaskan serentak untuk latihan nuklear, operasi di Asia Barat, tanggungjawab NATO, latihan di Afrika dan pengawasan ruang udara, memperlihatkan bagaimana beberapa keperluan yang secara berasingan mampu ditangani boleh bersama-sama menghakis keluwesan operasi.

Angka itu merujuk kepada penugasan serentak, bukannya kadar ketersediaan teknikal, satu perbezaan penting kerana pesawat yang menjalankan operasi, menjalani penyelenggaraan atau menyokong latihan mempengaruhi kesiagaan melalui mekanisme berbeza dan tidak boleh dianggap sebagai ukuran kekuatan tempur yang sama.

Ungkapan Bellanger bahawa “keupayaan pelbagai peranan tidak bermakna boleh berada di semua tempat serentak” merumuskan kekangan utama struktur angkatan, kerana sebuah Rafale tidak boleh pada masa sama melaksanakan kesiagaan negara, mengiringi formasi pencegahan nuklear dan memperkukuh penempatan di luar negara.

Pada penilaian DSA, kerentanan strategik terletak pada penyusutan ruang antara tanggungjawab rutin dengan keperluan luar jangka, bukannya bukti kegagalan melaksanakan sesuatu misi, kerana maklumat tersedia tidak menunjukkan bahawa mana-mana komitmen operasi sudah gagal dipenuhi.

Bagi sekutu NATO dan pemerhati Indo-Pasifik, keadaan Perancis menunjukkan bahawa pesawat pejuang canggih tetap memerlukan jumlah armada mencukupi, keupayaan penyelenggaraan dan sokongan penempatan sebelum kelebihan teknologi dapat diterjemahkan kepada kehadiran ketenteraan berterusan di beberapa kawasan operasi ketika krisis.

Persoalan penentu ialah sama ada Perancis mampu memulihkan kapasiti operasi sebelum jadual persaraan, pertambahan jam penerbangan dan peluasan keperluan misi semakin mengehadkan pilihannya, sambil memastikan peningkatan Rafale pada masa hadapan tidak menggantikan usaha menangani kekurangan pesawat ketika ini.

(BACA) Perancis Rancang Senjata Rafale 140km untuk Tumpaskan Pertahanan Udara Musuh

Dua Rafale pada 2027 Belum Tentu Membendung Penyusutan Armada

Dua Rafale yang dijangka diterima pada 2027 hanya menandakan penyambungan penghantaran secara terhad kepada Perancis, kerana manfaat operasinya bergantung pada jumlah Mirage yang dikeluarkan daripada perkhidmatan serta kepantasan pesawat baharu dapat digunakan oleh unit barisan hadapan.

Perancis menempah 42 pesawat Rafale C satu tempat duduk pada Disember 2023 menerusi kelompok perolehan kelima, dengan penghantaran dijadualkan bermula pada 2027, namun tempahan itu mencerminkan keperluan pengeluaran masa hadapan dan bukannya pertambahan segera kekuatan tempur yang boleh dikerahkan.

Perancangan penghantaran meletakkan pesawat berkenaan pada standard Rafale F4 dengan ruang untuk peningkatan seterusnya, menjadikan perbezaan antara penambahan pesawat dengan peningkatan keupayaan pesawat sedia ada penting dalam menentukan sama ada perolehan benar-benar menambah kapasiti operasi.

Pengunduran berterusan Mirage 2000-5F meningkatkan tekanan terhadap misi pertahanan udara kerana ia mengurangkan pesawat pemintas dan kesiagaan tindak balas pantas, sedangkan Rafale pengganti turut diperlukan untuk serangan, peninjauan, latihan serta pelbagai komitmen lain dalam angkatan.

Pemindahan sebahagian Mirage 2000-5F ke Ukraine menambah dimensi keselamatan luar kepada peralihan itu, namun jumlah terkini pesawat yang dipindahkan dan jadual persaraan lengkap tidak tersedia untuk membolehkan pengiraan tepat inventori pejuang Perancis pada 2027.

Pemindahan terdahulu masing-masing 12 Rafale terpakai kepada Greece dan Croatia turut memperlihatkan masalah jurang masa apabila pesawat meninggalkan perkhidmatan sebelum penggantinya tiba, walaupun tempahan penggantian akhirnya boleh memulihkan jumlah inventori menerusi penghantaran kemudian.

Persaraan Mirage dijangka melebihi kemasukan dua Rafale baharu, tetapi kesan bersih itu masih merupakan unjuran dan bukannya pengiraan terperinci kerana jumlah pesawat yang akan ditamatkan perkhidmatan serta masa pengundurannya belum diperincikan sepenuhnya dalam maklumat tersedia.

Perbezaan itu penting dari sudut operasi kerana inventori yang mengecil ketika peralihan boleh meningkatkan penggunaan pesawat berbaki sebelum pengeluaran baharu memperkukuh skuadron, sekali gus menambah beban penyelenggaraan ketika pemerintah berusaha mengekalkan kapasiti latihan dan kesiagaan penempatan.

Bellanger sebelum ini menyarankan penerimaan lebih banyak Rafale F4 sekiranya penantian terhadap F5 melambatkan penambahan kapasiti yang mendesak, sekali gus mengetengahkan pilihan antara pengukuhan angkatan lebih awal dengan kelebihan operasi yang dijanjikan standard pesawat lebih maju pada masa hadapan.

Pada penilaian DSA, ukuran perolehan yang relevan ialah kadar penghantaran berbanding pengunduran pesawat dan tuntutan operasi, kerana pesawat pengganti yang lebih canggih sekalipun tidak mampu memperluas liputan misi serentak sekiranya jumlah diterima lebih kecil daripada jumlah yang meninggalkan perkhidmatan.

(BACA) Perancis Gerak Solo Bangunkan Pejuang Generasi Keenam, Rafale F5 Jadi Teras Nuklear

Beban Logistik di Sebalik Penggunaan Berlebihan Pesawat Pejuang Perancis

Angka penggunaan berlebihan melebihi 15 peratus yang dinyatakan Bellanger merujuk kepada penggunaan melampaui kadar operasi dirancang, bukannya kemerosotan setara dalam kebolehgunaan pesawat, sekali gus menunjukkan ketidakpadanan antara tuntutan penerbangan dengan perancangan penyelenggaraan yang mendasari struktur armada tempur sedia ada.

Pertambahan jam penerbangan mempercepat penyusutan baki hayat struktur pesawat dan enjin, meningkatkan keperluan pemeriksaan serta penggunaan alat ganti, menyebabkan peningkatan kadar penerbangan yang kelihatan berjaya dalam jangka pendek memindahkan tekanan kepada jadual penyelenggaraan dan beban pembaikan berikutnya.

Oleh itu, keperluan logistik melangkaui pesawat yang ditempatkan di pangkalan operasi kerana ia turut merangkumi juruteknik, komponen gantian, kemudahan penyelenggaraan dan keupayaan penjadualan untuk mengembalikan pesawat kepada perkhidmatan tanpa terus menjejaskan latihan atau mengurangkan simpanan bagi tugasan luar jangka.

Kru udara dan anggota darat menghadapi kekangan berkaitan kerana kadar penerbangan lebih tinggi memerlukan persediaan, servis dan pengendalian selepas setiap misi, manakala penempatan luar negara membahagikan tenaga pakar yang terhad antara lokasi yang masing-masing memerlukan sokongan operasi tersendiri.

Anggaran yang tersedia meletakkan ketersediaan teknikal Rafale secara umum melebihi 75 peratus di bawah kerangka penyelenggaraan RAVEL, namun angka itu tidak merujuk kepada tempoh pelaporan yang seragam dan tidak menentukan jumlah pesawat sedia tempur pada sesuatu hari.

Peratusan ketersediaan itu juga tidak wajar digunakan secara langsung terhadap keseluruhan inventori 184 pesawat kerana jumlah berkenaan merangkumi jenis pesawat, keadaan penyelenggaraan dan peranan operasi berbeza, sedangkan kebolehgunaan teknikal semata-mata tidak membuktikan kesiagaan misi tertentu atau ketersediaan kru terlatih.

Program pemodenan Mirage 2000D mengekalkan sumbangan khusus dalam misi serangan melalui peningkatan avionik, komunikasi dan integrasi persenjataan, sekali gus berpotensi mengurangkan keperluan memperuntukkan Rafale bagi setiap tugasan serangan konvensional ketika Perancis beralih kepada angkatan yang didominasi pesawat berkenaan.

Bagaimanapun, pengekalan Mirage 2000D turut mengekalkan keperluan sokongan bagi jenis pesawat berasingan, menyebabkan nilai operasinya perlu dinilai bersama komitmen penyelenggaraan dan tenaga kerja untuk memastikan pesawat itu terus berkhidmat sehingga tempoh awal hingga pertengahan 2030-an seperti dirancang.

Penyelesaian berkesan terhadap penggunaan berlebihan memerlukan lebih daripada pengumuman penghantaran tambahan kerana jumlah pesawat, bekalan komponen, anggota terlatih dan kapasiti penyelenggaraan mesti dipertingkatkan serentak sebelum pemerintah memperoleh pertambahan berkekalan dalam kekuatan tempur yang boleh dikerahkan bagi komitmen domestik dan luar negara.

Pada penilaian DSA, daya tahan penyelenggaraan kini menjadi faktor penentu keupayaan penempatan angkatan kerana apabila tanggungjawab rutin menggunakan kapasiti lebih pantas daripada dirancang, sistem sokongan semakin menentukan tempoh Perancis mampu mengekalkan isyarat strategiknya melalui penempatan dan kesiagaan operasi.

Pencegahan Nuklear dan Komitmen NATO Berebut Kapasiti Armada Pejuang

Postur keselamatan udara tetap Perancis memerlukan pesawat yang mampu bertindak pantas terhadap penerbangan tidak dikenali atau yang gagal mematuhi arahan, mewujudkan kewajipan kesiagaan berterusan yang tidak boleh digantung hanya kerana operasi luar negara atau latihan besar meningkatkan permintaan terhadap armada pejuang.

Komponen nuklear bawaan udara pula mewujudkan keperluan berasingan yang berterusan, berteraskan pesawat Rafale B dua tempat duduk berkeupayaan nuklear, latihan berkaitan dan aset sokongan, sekali gus menuntut pengekalan kesiagaan khusus seiring misi pertahanan udara konvensional serta penugasan luar negara.

Saint-Dizier merupakan antara pangkalan utama Rafale B berkeupayaan nuklear yang membawa peluru berpandu ASMP-A atau ASMPA-R, manakala penempatan Rafale lain merangkumi Mont-de-Marsan, Orange dan detasmen di Al Dhafra, Emiriah Arab Bersatu, mencerminkan komitmen yang merentasi beberapa lokasi geografi.

Taburan itu memenuhi pelbagai kepentingan strategik, namun keupayaan penempatan angkatan bergantung pada usaha mengekalkan pesawat serta sokongan di lokasi berasingan, bukannya menganggap semua Rafale yang tersedia sebagai satu kumpulan aset domestik yang bebas diperuntukkan kepada sebarang operasi.

Bellanger mengaitkan peluasan postur nuklear dengan pertambahan keperluan terhadap Rafale B, pesawat pengiring Rafale C dan berkemungkinan pesawat pengisi minyak, namun maklumat tersedia tidak memperincikan jumlah akhir pesawat yang diperlukan susulan sesuatu perubahan khusus dalam dasar pencegahan nuklear.

Operasi Poker, iaitu latihan simulasi serangan nuklear berkala, boleh membabitkan kira-kira 40 pesawat termasuk pesawat pengisi minyak, pengawasan udara dan pengiring, memperlihatkan bahawa kesiagaan pencegahan nuklear bergantung pada rangkaian operasi lebih luas daripada pesawat pembawa peluru berpandu semata-mata.

Apabila latihan sedemikian berlangsung serentak dengan penempatan di Asia Barat, aktiviti di sayap timur NATO dan pengawasan ruang udara negara, pengagihan pesawat menjadi persoalan mengurus tanggungjawab bertindih kerana armada pelbagai peranan tidak semestinya mampu menyerap setiap tugasan tambahan tanpa menjejaskan keperluan lain.

Puncak penugasan menjelang musim panas yang dilaporkan itu menunjukkan tingginya permintaan operasi serentak, tetapi tidak membuktikan bahawa 80 peratus inventori sentiasa berada di udara, bersedia untuk bertempur atau ditempatkan di luar negara kerana tafsiran sedemikian melangkaui maklumat tersedia.

Bagi sekutu, implikasi strategiknya ialah kapasiti Perancis menghantar bantuan ketenteraan bergantung sebahagiannya pada keperluan mengekalkan liputan misi negara, manakala bagi pihak yang berpotensi menjadi lawan, ketidakpastian terletak pada skala dan tempoh penempatan tambahan yang mampu dikekalkan Paris.

Pada penilaian DSA, isyarat strategik hanya kekal meyakinkan apabila penempatan dapat dipertahankan dan kekuatan operasi dipulihkan secara berterusan, kerana penghantaran awal pesawat pejuang membawa nilai ketenteraan berbeza daripada pengekalan kehadiran sambil menjamin kesiagaan nuklear, pengawasan ruang udara dan simpanan domestik.

Kejayaan Eksport Rafale Berdepan Jurang Penghantaran untuk Perancis

Baki tempahan Rafale Dassault pada penghujung 2025 berjumlah 220 pesawat, merangkumi 175 untuk eksport dan 45 untuk Perancis, memperlihatkan besarnya permintaan antarabangsa ketika keperluan pelanggan domestik hanya mewakili sebahagian kecil daripada keseluruhan komitmen pengeluaran yang belum diselesaikan.

Sebanyak 26 Rafale direkodkan dihantar sepanjang 2025, terdiri daripada 11 untuk Perancis dan 15 kepada pelanggan eksport, namun jumlah tahunan itu tidak boleh dianggap sebagai kadar pengeluaran bulanan tetap atau jaminan peruntukan pesawat bagi tahun berikutnya.

Unjuran peningkatan kepada kira-kira 28 penghantaran pada 2026 serta pengeluaran bulanan lebih tinggi menjelang penghujung dekad menunjukkan potensi tindak balas industri, tetapi sasaran pengeluaran perlu dibezakan daripada pesawat siap dibina, diterima pelanggan dan tersedia untuk operasi dalam skuadron tempur Perancis.

Maklumat tersedia memberikan gambaran berbeza mengenai tempoh pengeluaran menghampiri empat pesawat sebulan, menyebabkan kadar semasa yang dapat dikekalkan belum boleh dipastikan dengan yakin, manakala unjuran pengukuhan pantas armada domestik bergantung pada andaian tentang jadual pengeluaran dan pembahagian pesawat antara pelanggan.

Komitmen eksport kepada pelanggan termasuk Emiriah Arab Bersatu, Indonesia dan Mesir mewujudkan permintaan berjadual yang besar, namun maklumat tersedia tidak membuktikan bahawa tempahan eksport semata-mata menyebabkan penghantaran terhad kepada Perancis pada 2027 atau memperincikan semua keputusan penjadualan kontrak dan belanjawan.

Kesimpulan yang lebih kukuh ialah keperluan domestik perlu dipenuhi dalam program pengeluaran yang sebahagian besarnya diperuntukkan kepada eksport, menyebabkan peningkatan jumlah pengeluaran tidak secara automatik menghasilkan pertambahan setara pesawat untuk Tentera Udara dan Angkasa Perancis pada tahun berkenaan.

Penggunaan Rafale oleh pelanggan antarabangsa membawa kepentingan strategik melalui hubungan sokongan pesawat jangka panjang, namun manfaat itu wujud seiring cabaran membina kekuatan domestik apabila skuadron Perancis memerlukan penggantian lebih pantas bagi pesawat yang ditamatkan perkhidmatan, dipindahkan ke luar negara atau digunakan melebihi perancangan.

Perancangan yang dihuraikan turut membabitkan penangguhan kira-kira 20 pesawat daripada kelompok perolehan kelima ke sekitar 2033–2034 untuk dibina terus mengikut standard F5, satu pilihan yang mengutamakan penerimaan keupayaan lebih maju kemudian berbanding penambahan jumlah pesawat lebih awal.

Ketiadaan jadual pengeluaran terperinci bagi setiap pesawat menyebabkan kesan sebenar penyusunan itu terhadap penghantaran tahunan masih tidak jelas, walaupun kecenderungan Bellanger untuk menerima F4 lebih awal mencerminkan kebimbangan terhadap kesan penantian itu kepada keupayaan operasi angkatan.

Pada penilaian DSA, kejayaan industri dan kesiagaan negara perlu dinilai secara berasingan kerana baki tempahan eksport yang besar membuktikan permintaan terhadap Rafale, sedangkan daya tahan tempur Perancis bergantung pada masa penghantaran, peruntukan domestik dan kapasiti sokongan bagi setiap pesawat tambahan barisan hadapan.

Rafale F5 Belum Mampu Menyelesaikan Kekurangan Pesawat Semasa

Perancangan pemodenan meletakkan Rafale F5 sekitar 2033–2035, dengan peningkatan penderia, sistem pendorongan, keupayaan menindas pertahanan udara musuh dan kerjasama bersama pesawat tanpa kru, namun kesan operasinya bergantung pada kemajuan pembangunan, integrasi serta jadual sebenar kemasukan ke dalam perkhidmatan.

Peningkatan itu berpotensi memperkukuh kebolehmandirian dan keberkesanan misi, tetapi tidak menambah pesawat pada 2027, menyebabkan Perancis perlu memenuhi komitmen terdekat menggunakan Rafale sedia ada, Mirage 2000D yang dikekalkan dan penghantaran baharu terhad seperti yang dibangkitkan dalam amaran Bellanger.

Pemulihan keupayaan menindas pertahanan udara musuh amat relevan kepada operasi berintensiti tinggi kerana jumlah pesawat pejuang semata-mata tidak menentukan keupayaan menembusi ruang udara yang dipertahankan, namun butiran teknikal tersedia belum mencukupi untuk mengukur keberkesanan sistem masa hadapan terhadap ancaman tertentu.

Peringatan Bellanger bahawa dron tempur kolaboratif melengkapi dan bukannya menggantikan pesawat pejuang secara langsung menjelaskan kekangan pengiraan kekuatan, kerana pemberian misi khusus kepada platform tanpa kru tidak membuktikan keupayaannya mengambil alih semua peranan pesawat tempur pelbagai peranan berkru.

Sumbangan masa hadapan daripada munisi berkeliaran atau pesawat tempur tanpa kru perlu dinilai berdasarkan misi khusus, keperluan integrasi dan kematangan penempatannya, bukannya dikira secara automatik sebagai penambahan setara kepada kekuatan pejuang Rafale atau Mirage yang tersedia untuk operasi segera.

Sasaran jangka panjang yang dinyatakan ialah kira-kira 225 pesawat tempur bagi keseluruhan angkatan Perancis menjelang 2035, merangkumi sekitar 185 untuk tentera udara dan 40 bagi penerbangan tentera laut, sekali gus menegaskan kepentingan membezakan keperluan setiap perkhidmatan.

Keperluan sekitar 230 pesawat tempur tentera udara yang pernah dinyatakan Bellanger menggambarkan struktur angkatan yang jauh berbeza daripada perancangan komponen tentera udara sedia ada, bukannya sekadar pelarasan kecil terhadap jumlah nasional yang turut merangkumi pesawat pejuang tentera laut.

Perbezaan itu berkaitan dengan kapasiti latihan, pengujian, misi tetap dan operasi berterusan, namun maklumat tersedia tidak menyediakan perancangan terperinci mengenai tenaga kerja, pangkalan atau perolehan untuk menentukan seberapa pantas inventori tentera udara yang diperbesar boleh digunakan secara berkesan.

Justeru, Undang-Undang Pengaturcaraan Ketenteraan seterusnya menjadi mekanisme dasar untuk menilai semula saiz armada, sedangkan persoalan operasi segera ialah sama ada sumber sokongan dan jadual penghantaran sedia ada mampu menghalang penggunaan berlebihan daripada terus menghakis keluwesan sebelum kapasiti tambahan diterima.

Kekurangan Rafale Perancis memperlihatkan jurang ketara antara keupayaan tempur canggih dengan kekuatan armada yang boleh dikekalkan, kerana tanpa penyelarasan penghantaran, kapasiti penyelenggaraan dan keperluan misi, pemodenan masa hadapan hanya akan tiba selepas pesawat sedia ada menanggung tekanan selama beberapa tahun lagi.