Type 055 China Lancar Peluru Berpandu Hipersonik YJ-20 Dekat Filipina Ketika Balikatan 2026 — Amaran Terus Kepada Amerika Syarikat?

(DEFENCE SECURITY ASIA) — Laporan yang belum dapat disahkan menyatakan bahawa kapal pemusnah Type 055 Tentera Laut China telah melancarkan sekali lagi peluru berpandu anti-kapal hipersonik YJ-20 berhampiran Filipina ketika beroperasi bersama kapal pengangkut pesawat Liaoning, yang membawa implikasi jauh lebih besar daripada sekadar latihan laut rutin biasa.

Jika pelancaran itu disahkan, ia menandakan Beijing bersedia memperlihatkan keupayaan penafian maritim masa nyata terhadap sasaran bernilai tinggi di medan tempur Pasifik Barat, ketika Amerika Syarikat dan Filipina melaksanakan latihan pakatan terbesar dalam sejarah Perjanjian Pertahanan Bersama selama 75 tahun.

Mesej strategiknya amat jelas, kerana sebarang krisis masa depan di Laut China Selatan tidak lagi hanya ditentukan oleh pertikaian terumbu dan beting, tetapi oleh ancaman sistem serangan hipersonik maritim jarak jauh yang benar-benar mampu mengubah imbangan kuasa serantau.

Dakwaan itu muncul daripada akaun media sosial pro-PLA pada 25 April 2026 yang menyatakan sebuah kapal pemusnah Type 055 telah melancarkan “satu lagi” peluru berpandu anti-kapal hipersonik YJ-20 ketika latihan berhampiran perairan Filipina bersama Kumpulan Serangan Kapal Induk Liaoning.

Bagaimanapun, pengesahan bebas terhadap pelancaran khusus peluru berpandu tersebut masih belum diperoleh, sekali gus menjadikan dakwaan itu kekal dalam ruang penilaian risikan terbuka yang memerlukan penelitian strategik dan pengesahan teknikal lanjut sebelum diterima sebagai fakta operasi.

Apa yang telah disahkan secara bebas ialah kehadiran formasi besar Tentera Laut Pembebasan Rakyat China yang beroperasi di timur Luzon dan seluruh Laut China Selatan, melibatkan latihan tembakan hidup, pengisian semula bekalan, gerakan pantas dan penyelarasan udara-laut bersepadu.

Pemerintah Medan Selatan PLA turut mengakui latihan itu secara terbuka, manakala imej satelit dan laporan serantau mengesahkan Kumpulan Serangan Kapal Induk Liaoning merangkumi beberapa kapal pemusnah, frigat, kapal sokongan, elemen amfibia dan sekurang-kurangnya sebuah kapal Type 055.

Laporan turut mengenal pasti bahawa kumpulan tempur yang diketuai kapal pemusnah itu dipimpin oleh kapal Type 055 Zunyi, sekali gus mengukuhkan lagi gambaran bahawa operasi tersebut dirancang sebagai isyarat strategik dan bukannya rondaan kehadiran biasa.

Masa pelaksanaan ini sangat penting kerana Balikatan 2026 bukan sekadar latihan dua hala biasa, tetapi demonstrasi pakatan terbesar pernah dilaksanakan Manila dan Washington dengan lebih 17,000 anggota serta penyertaan Australia, Jepun, Kanada, Perancis dan New Zealand.

Simbolisme operasi ini jelas bersifat strategik dan bukannya persembahan politik, kerana China bukan sekadar belayar berhampiran Filipina, tetapi sengaja meletakkan aset tempur permukaan paling maju dan kapal induk paling bernilai politiknya di lokasi paling sensitif.

BACA: (VIDEO) China Lancar Peluru Berpandu Hipersonik YJ-20 dari Kapal Pemusnah Type 055, Mengubah Landskap Peperangan Maritim Indo-Pasifik

Peluru Berpandu Hipersonik YJ-20 dan Rantaian Pembunuhan Maritim China

YJ-20 dinilai sebagai peluru berpandu balistik anti-kapal hipersonik yang dilancarkan dari kapal perang dan direka khusus untuk melaksanakan serangan maritim jarak jauh terhadap kapal tempur permukaan yang mempunyai pertahanan berlapis dan perlindungan tinggi.

Tidak seperti peluru berpandu kruis tradisional yang terbang rendah di permukaan laut, YJ-20 dipercayai menggunakan profil serangan boost-glide atau kuasi-balistik yang membolehkannya bergerak melebihi Mach 6 dengan kelajuan terminal menghampiri Mach 10.

Kelajuan sedemikian secara dramatik memendekkan tempoh tindak balas musuh kerana sistem pertahanan kapal hanya mempunyai beberapa saat untuk mengesan, menjejak dan memintas ancaman sebelum impak sebenar berlaku terhadap sasaran bernilai strategik tinggi.

Jarak operasinya yang dianggarkan sekitar 1,500 kilometer bermaksud sebuah kapal Type 055 yang ditempatkan di timur Luzon secara teori mampu mengancam sasaran jauh melepasi perairan taktikal berhampiran Filipina dan laluan pengukuhan tentera Amerika Syarikat.

Dalam peperangan laut moden, kemenangan tidak lagi ditentukan oleh pihak yang tiba dahulu, tetapi oleh pihak yang berjaya membina rantaian pembunuhan jarak jauh paling kredibel menggunakan satelit, sensor udara dan pengesahan sasaran melepasi ufuk radar.

Tujuan strategik YJ-20 berada secara langsung dalam seni bina anti-access dan area denial China, di mana sistem peluru berpandu berlapis dibina untuk menjadikan operasi kapal induk Amerika Syarikat di hadapan lebih mahal, berisiko dan tidak menentu.

Keupayaan manuver serta fasa terminal hipersoniknya direka khusus untuk menembusi sistem pertahanan laut berlapis termasuk sistem tempur Aegis, pemintas Standard Missile dan perlindungan pertahanan udara kapal pengiring yang sebelum ini dioptimumkan terhadap ancaman lebih boleh diramal.

Pendedahan rakaman pelancaran sebenar dari platform Type 055 pada Disember 2025 menjadi pengakuan awam rasmi pertama bahawa keupayaan ini telah bergerak daripada teori pembangunan kepada alat isyarat operasi yang boleh digunakan dalam krisis sebenar.

Perkara itu penting kerana sesuatu senjata sering menjadi lebih berkuasa dari sudut politik selepas demonstrasi terbuka berbanding semasa ujian sulit, terutamanya apabila ia dipamerkan berhampiran latihan pakatan yang bertujuan meyakinkan sekutu serantau terhadap ancaman paksaan.

Mengapa Type 055 Menjadi Kapal Tempur Permukaan Paling Penting di Asia

Kapal pemusnah Type 055 sering digelar destroyer atas pertimbangan politik, namun dari segi sesaran, fungsi pemerintahan dan kapasiti serangan, ia sebenarnya setara kapal cruiser bersaiz besar seperti pengiring utama armada Barat moden.

Dengan sesaran kira-kira 13,000 tan, ia merupakan kapal tempur permukaan terbesar di Asia dan antara kapal perang bukan kapal induk paling berat bersenjata yang sedang berkhidmat aktif di mana-mana armada dunia pada masa ini.

Sistem pelancaran menegak universal 112 sel memberikan fleksibiliti luar biasa kerana ia mampu membawa gabungan peluru berpandu hipersonik, peluru berpandu kruis anti-kapal, peluru berpandu darat-ke-udara jarak jauh, senjata anti-kapal selam dan serangan sasaran daratan.

Ini bermaksud kapal tersebut bukan sekadar pengiring pertahanan, tetapi nod pemerintahan pelbagai domain yang mampu melaksanakan serangan bebas, kepimpinan pertahanan udara serta penyelarasan serangan bersepadu merentasi keseluruhan kumpulan tempur kapal induk.

Seni bina radar dwi-jalur bersama sistem C4ISR canggih membolehkannya berfungsi sebagai sensor dan penembak serentak, sekali gus mengurangkan kebergantungan kepada platform pemerintahan berasingan dan mempercepatkan kitaran serangan dalam persekitaran ancaman tinggi.

Apabila beroperasi bersama Kumpulan Serangan Kapal Induk Liaoning, Type 055 menjadi perisai luar dan pedang jarak jauh secara serentak, melindungi kapal induk sambil melanjutkan jangkauan ofensif terhadap armada musuh serta infrastruktur pantai strategik.

Beberapa unit kini sudah beroperasi dan kerap digabungkan dengan penugasan kapal induk, menunjukkan China sedang bergerak daripada pembinaan kapal simbolik kepada formasi serangan laut biru yang boleh diulang dan benar-benar berguna dalam peperangan sebenar.

Peralihan ini penting kerana pemodenan tentera laut hanya menjadi ancaman strategik apabila ia mencapai seni bina armada yang mampan, bukannya sekadar platform prestij terpencil yang dibina untuk tujuan pameran kekuatan semata-mata.

Jurang Keupayaan Tentera Laut Filipina dan Realiti Ketidakseimbangan Maritim

Dalam pertempuran laut yang benar-benar sebelah pihak tanpa campur tangan luar, sebuah kapal pemusnah Type 055 akan memiliki kuasa tempur yang jauh mengatasi keupayaan serangan permukaan semasa Tentera Laut Filipina secara keseluruhannya.

Sehingga 2026, Tentera Laut Filipina masih tertumpu kepada keselamatan maritim, penguatkuasaan rondaan dan misi penafian laut terhad, bukannya peperangan armada laut biru menentang kuasa tentera laut setaraf di rantau Indo-Pasifik.

Inventorinya merangkumi dua frigat kelas Jose Rizal bersenjata peluru berpandu anti-kapal, korvet baharu, kapal rondaan luar pesisir dan aset permukaan lebih kecil, namun ia tidak memiliki kapal pemusnah berat atau pertahanan udara kawasan bersepadu.

Keadaan ini bermaksud kebolehupayaan bertahan terhadap serangan peluru berpandu jarak jauh kekal terhad akibat kekangan sensor dan ketiadaan seni bina pemintasan mencukupi untuk menewaskan serangan tepu atau profil ancaman hipersonik yang kompleks.

Sebuah Type 055 yang disokong penerbangan kapal induk, peninjauan satelit dan rangkaian sasaran melepasi ufuk radar mampu melaksanakan serangan jauh lebih awal sebelum Filipina dapat mewujudkan penyelesaian tembakan yang benar-benar berkesan.

Ketidakseimbangan itu bukan hanya soal jarak peluru berpandu, tetapi juga seni bina pengurusan pertempuran, kerana peperangan laut moden lebih memihak kepada gabungan sensor dan kelajuan keputusan berbanding jumlah inventori senjata semata-mata.

Inilah sebabnya strategi maritim Manila semakin bergantung kepada integrasi pakatan berbanding simetri armada bebas, kerana persaingan platform lawan platform secara langsung dengan PLAN adalah tidak realistik dari sudut kewangan dan operasi.

Filipina sebaliknya membina pencegahan melalui akses teragih, kedudukan undang-undang, jaminan keselamatan luar dan interoperabiliti bersama kuasa sekutu yang mampu mengubah ambang peningkatan konflik melepasi nisbah kekuatan tempatan.

Perjanjian Pertahanan Bersama dan Kos Peningkatan Konflik

Perjanjian Pertahanan Bersama Filipina-Amerika Syarikat kekal sebagai benteng undang-undang dan strategik utama yang menghalang tekanan zon kelabu daripada secara automatik berubah menjadi paksaan ketenteraan konvensional terhadap kapal awam atau angkatan bersenjata Filipina.

Ditandatangani pada 1951 dan masih berkuat kuasa sepenuhnya ketika ulang tahun ke-75 pada 2026, perjanjian itu mewajibkan kedua-dua pihak bertindak balas terhadap serangan bersenjata di kawasan Pasifik terhadap mana-mana pihak terlibat.

Perkara IV menetapkan bahawa serangan sedemikian dianggap berbahaya kepada keamanan dan keselamatan serta memerlukan tindakan mengikut proses perlembagaan masing-masing, bermakna ia bukan pencetus perang automatik tetapi kewajipan pakatan yang rasmi.

Perkara V sangat penting secara strategik kerana ia secara jelas merangkumi serangan terhadap angkatan bersenjata, kapal awam dan pesawat di Pasifik, sekali gus memberi kaitan langsung kepada insiden Laut China Selatan melibatkan kapal pengawal pantai.

Washington berulang kali menegaskan bahawa perlindungan ini terpakai di mana-mana sahaja di Laut China Selatan termasuk serangan terhadap aset Tentera Laut Filipina dan Pengawal Pantai Filipina yang beroperasi dalam zon maritim yang dipertikaikan.

Penjelasan ini menukar perjanjian itu daripada kerangka undang-undang era Perang Dingin kepada pencegahan operasi aktif, khususnya selepas konfrontasi berulang di Second Thomas Shoal dan titik panas lain di Laut Filipina Barat.

Insiden zon kelabu seperti halangan, pelanggaran dan serangan meriam air masih belum melepasi ambang rasmi pengaktifan perjanjian, namun kematian atau penenggelaman disengajakan hampir pasti akan meningkatkan tekanan pakatan secara segera.

Balikatan 2026 oleh itu berfungsi sebagai demonstrasi praktikal kredibiliti perjanjian, bukan sekadar acara latihan biasa, khususnya apabila lebih 500 aktiviti ketenteraan bersama diluluskan sepanjang tahun dan sokongan kewangan pertahanan besar disalurkan.

Tambahan pembiayaan infrastruktur Enhanced Defense Cooperation Agreement sebanyak AS$144 juta bersamaan RM547.2 juta serta akses bergilir yang diperluas kepada sembilan lokasi membuktikan pakatan itu sedang dioperasikan untuk tindak balas krisis sebenar.

BACA: Kapal Pemusnah Paling Berkuasa China Muncul Dekat Taiwan: Type 055 “Anqing” Sertai Latihan Tempur Hanya Beberapa Minggu Selepas Ditauliahkan

Balikatan 2026, Isyarat Strategik dan Persamaan Maritim Baharu

Kewujudan serentak Balikatan 2026 dan latihan kapal induk China berhampiran Luzon mewujudkan gambaran cermin pencegahan yang disengajakan, di mana kedua-dua pihak sedang menghantar mesej keupayaan tanpa melangkah ke konflik terbuka secara langsung.

Mesej China ialah kehadiran hadapan Amerika Syarikat dalam rantaian pulau pertama boleh dicabar melalui kuasa serangan maritim yang benar-benar kredibel, dan campur tangan berhampiran Taiwan atau Laut China Selatan akan menjadi semakin berbahaya.

Mesej pakatan Amerika Syarikat-Filipina pula ialah paksaan terhadap kapal awam Filipina tidak akan dilihat sebagai pertikaian tempatan terpencil, tetapi ujian lebih besar terhadap keseluruhan seni bina pakatan keselamatan Indo-Pasifik serantau.

Inilah sebabnya dakwaan pelancaran YJ-20 itu penting walaupun tanpa pengesahan penuh, kerana isyarat strategik bergantung bukan sahaja kepada bukti fizikal, tetapi juga kepada kebolehpercayaan ancaman dan persepsi pihak lawan.

Beijing memahami bahawa ketidakpastian itu sendiri berguna kerana para perancang mesti bertindak berdasarkan andaian keupayaan, bukannya menunggu pengesahan risikan sempurna ketika keputusan krisis perlu dibuat dalam tempoh yang sangat singkat.

Begitu juga Manila dan Washington memahami bahawa kredibiliti pakatan bergantung kepada kesiapsiagaan yang boleh dilihat, menjadikan skala Balikatan serta penyertaan pelbagai negara sebagai jawapan operasi kepada demonstrasi tentera laut China.

Laut China Selatan kini tidak lagi ditentukan hanya oleh konfrontasi pengawal pantai dan pertikaian undang-undang maritim, tetapi oleh interaksi antara doktrin peluru berpandu hipersonik, operasi kumpulan serangan kapal induk dan ambang peningkatan konflik pakatan.

Jika Type 055 benar-benar melancarkan satu lagi YJ-20 berhampiran Filipina ketika latihan ini berlangsung, peristiwa itu tidak akan diingati sebagai ujian peluru berpandu biasa, tetapi pengisytiharan bahawa imbangan kuasa Pasifik Barat akan ditentukan pada kelajuan hipersonik.