(DEFENCE SECURITY ASIA) — Perbadanan Radio dan Telekomunikasi Kebangsaan Pakistan (NRTC) memeterai perjanjian tiga tahun dengan Pasifik Teknoloji dari Türkiye bagi perolehan 100,000 dron pandangan orang pertama (FPV) Merküt, dengan pemasangan atau pengeluaran tempatan menjadi tonggak usaha Pakistan untuk menggantikan dron guna habis.

Perjanjian yang dimeterai menerusi anak syarikat Pasifik, TİTRA Technology, dan diumumkan pada 19 September itu turut merangkumi 500 dron berani mati Deli, 10 helikopter tanpa pemandu Alpin, 25 helikopter ringan Dumrul dan 250 stesen darat Korgan, masing-masing dengan keperluan logistik tersendiri.

Perjanjian itu menyusuli rangka kerja Mei 2026 yang pada mulanya hanya menyebut sebuah “negara sahabat dan sekutu”, sebelum Pakistan dikenal pasti sebagai lokasi yang disasarkan pembekal Türkiye untuk membina tapak pengeluaran tempatan bagi melengkapi perniagaan eksport pesawat tanpa pemandunya.

Pemeteraian perjanjian pada September menyusuli ujian lapangan, penilaian pengguna akhir, latihan simulasi dan latihan juruterbang yang menjadi asas keputusan perolehan, manakala tempoh yang diperlukan untuk memperluas latihan dan menyediakan sokongan kepada beberapa unit masih belum diketahui.

Jumlah dalam kontrak menunjukkan skala perolehan, manakala kadar penghantaran, jumlah dron yang sedia digunakan dan keupayaan menggantikan dron yang telah digunakan akan menentukan sejauh mana perjanjian itu mengubah kesiagaan dan susunan pasukan Pakistan dalam jangka panjang.

Merküt merangkumi hampir keseluruhan jumlah dalam pakej itu, sekali gus meletakkan dron guna habis dalam kategori tersendiri di samping pesawat tanpa pemandu lebih besar keluaran Türkiye, China dan Pakistan yang mempunyai keperluan berbeza dari segi pengendali, penyelenggaraan dan sokongan darat.

Penyertaan stesen darat Korgan menjadikan kelengkapan sokongan sebahagian daripada perolehan sejak awal, sekali gus menimbulkan persoalan tentang kos bekalan kuasa, capaian rangkaian dan penyelenggaraan sepanjang tempoh perkhidmatan armada yang sebahagian besarnya terdiri daripada dron guna habis.

Tempahan Alpin dan Dumrul menambah dua kelas helikopter tanpa pemandu boleh guna semula dengan keperluan muatan dan sokongan yang berbeza, menjadikan kadar kesiagaan pesawat dan latihan juruteknik ukuran sumbangan yang lebih berguna berbanding jumlah tempahan semata-mata.

Perjanjian itu tidak memperincikan varian Deli, justeru pecahan 500 dron berani mati mengikut varian akan menentukan kelengkapan darat, latihan anggota dan tatacara pengurusan inventori yang perlu disediakan Pakistan sepanjang tiga tahun pelaksanaan program berkenaan.

Nilai kontrak dan jadual penghantaran belum diumumkan, menyebabkan sukar untuk menentukan sama ada kos terbesar akan melibatkan import sistem, pembinaan kemudahan pemasangan dan ujian di Pakistan, atau pengekalan tenaga kerja serta bekalan komponen sepanjang pengeluaran.

Ketegangan India–Pakistan pada Mei 2025 menjadi latar serantau kepada perjanjian itu kerana kedua-dua negara menggunakan sistem tanpa pemandu, manakala perolehan selepas konfrontasi itu kembali menumpukan perhatian kepada keupayaan menggantikan stok dan anggota terlatih ketika berdepan pertahanan antիդron.

Türkiye memperoleh laluan untuk mengeluarkan dron secara bersiri di Pakistan melalui sebuah perusahaan elektronik milik kerajaan, manakala Islamabad menambah rakan pembekal yang nilai strategiknya bergantung pada akses kepada komponen, hak pengeluaran dan kepakaran teknikal yang diperoleh.

(BACA) Pakistan Gabung Korkut, ŞAHİN Türkiye, HQ-17AE China untuk Bentengi Pangkalan Udara

Dron FPV Merküt dan Struktur Pasukan Pakistan

Dibangunkan oleh SAVX Teknoloji, Merküt ialah dron FPV kecil berbilang rotor yang memenuhi keperluan Pakistan untuk memperoleh sistem guna habis dalam jumlah jauh lebih besar daripada armada pesawat tanpa pemandu altitud sederhana dan berdaya tahan lama yang boleh digunakan semula.

Setiap dron guna habis perlu diganti selepas digunakan, menjadikan perolehan dan jaminan mutu keperluan berterusan, manakala pesawat boleh guna semula dalam pakej sama lebih bergantung pada penyelenggaraan, alat ganti dan pengurusan kelayakan terbang sepanjang tempoh perkhidmatan.

Spesifikasi yang diumumkan menunjukkan Merküt ialah dron kompak dengan tempoh penerbangan yang berubah mengikut muatan, maka penilaian terhadap kegunaan armada itu bergantung pada konfigurasi yang diterima Pakistan serta keadaan operasi ketika sistem berkenaan diuji dan diperakui.

Merküt mempunyai varian kawalan radio dan gentian optik dengan keperluan berbeza dari segi latihan pengendali, stok komponen dan ujian penerimaan, manakala pecahan varian yang bakal diperoleh atau berpotensi dikeluarkan di bawah lesen di Pakistan masih belum disahkan.

Peralatan elektro-optik dan inframerah ditawarkan dalam beberapa konfigurasi Merküt, dengan pilihan penderia mempengaruhi kos perolehan dan sokongan kerana muatan boleh tukar tetap memerlukan antara muka serasi, dokumentasi teknikal, peralatan penyelenggaraan dan anggota terlatih untuk memperakui kelengkapan sebelum digunakan.

Pengoperasian Bayraktar TB2 dan Akıncı memberi angkatan tentera Pakistan pengalaman menggunakan platform buatan Türkiye, namun persamaan negara pembekal memberi petunjuk terhad tentang keserasian kelengkapan darat atau tatacara penyelenggaraan antara sistem yang dibangunkan untuk tugas berlainan.

Penggunaan Wing Loong dan siri CH buatan China serta keluarga Shahpar dan Burraq keluaran Pakistan turut membentuk persekitaran perolehan baharu itu kerana cabang perkhidmatan perlu menentukan kedudukan dron FPV dalam pembahagian tanggungjawab perolehan, latihan dan penyelarasan ruang udara.

Perolehan berskala besar meningkatkan kesan ketidakseragaman mutu pengeluaran kerana kecacatan pada komponen yang digunakan secara meluas atau pada satu kelompok pengeluaran boleh mengurangkan stok sedia guna merentas beberapa penghantaran, sekali gus mengalihkan anggota dan peralatan kepada pemeriksaan semula serta pembaikan.

Latihan simulasi dan juruterbang pada peringkat penilaian menyediakan asas awal, manakala pembesaran armada bergantung pada keupayaan institusi latihan melahirkan pengendali, jurulatih dan juruteknik bertauliah dalam jumlah yang sepadan dengan kadar penghantaran serta penerimaan dron.

Bagi penilaian keupayaan ketenteraan Pakistan di peringkat serantau, kemajuan penghantaran dan penerimaan rasmi menjadi ukuran utama kerana angka 100,000 dron menunjukkan skala perolehan yang dirancang, manakala kesiagaan formasi bergantung pada jumlah sistem yang benar-benar diterima dan sedia digunakan.

(BACA) [VIDEO] F-16 Pakistan Bakal Bawa Bom GAZAP Türkiye, Senjata Termobarik Pemusnah Bunker

Stesen Korgan dan Logistik Dron

Sebanyak 250 unit Korgan ialah stesen sokongan dan pemerhatian darat, menjadikan jumlah kira-kira 100,785 unit itu gabungan pesawat tanpa pemandu dan prasarana, satu perincian penting apabila membandingkan skala perjanjian tersebut dengan perolehan sistem tanpa pemandu lain.

Jumlah muktamad Korgan ialah separuh daripada 500 unit yang dikaitkan dengan rangka kerja awal, menunjukkan perjanjian September mengubah komposisi kelengkapan darat dalam pakej itu, manakala sebab pengurangan dan kesannya terhadap pembelian susulan masih belum diumumkan.

Fungsi penyimpanan dan pengecasan automatik Korgan memindahkan sebahagian tugas sokongan rutin ke stesen itu sendiri, sekali gus meningkatkan kepentingan bekalan kuasa yang stabil, perlindungan daripada keadaan persekitaran dan akses kepada alat ganti di lokasi penempatannya.

Pengendalian jarak jauh dan sambungan rangkaian menambah kos sokongan kerana pihak yang bertanggungjawab perlu menyediakan peruntukan komunikasi serta menetapkan siapa yang menyelenggara pautan, mengurus kelayakan akses dan mengemas kini perisian apabila kelengkapan daripada generasi berbeza mula digunakan.

Automasi kelengkapan darat boleh mengurangkan sebahagian tugas rutin pengendali, tetapi turut mewujudkan permintaan terhadap juruteknik yang mampu mengesan kerosakan bekalan kuasa, mekanikal dan perisian, iaitu keperluan kepakaran yang sukar dilihat melalui perbandingan jumlah dron antara negara.

Korgan ditawarkan dalam beberapa konfigurasi dengan keperluan pemasangan, pengangkutan dan penyelenggaraan yang boleh berbeza dengan ketara, justeru jumlah stesen dalam kontrak hanya memberi asas terhad untuk menganggarkan bilangan anggota dan kenderaan yang diperlukan bagi menyokongnya.

Stesen Korgan dan dron Merküt dikaitkan dengan pembangun yang sama, satu hubungan yang boleh memudahkan pengesahan kelengkapan sekiranya pengeluaran di Pakistan mengekalkan antara muka yang serasi dan juruteknik tempatan mendapat dokumentasi untuk menyelenggara perubahan antara kelompok pengeluaran.

Pemantauan cuaca dan fungsi automatik berkaitan disenaraikan antara ciri Korgan, namun ketersediaan kelengkapan dalam jangka panjang bergantung pada konfigurasi stesen yang dihantar serta piawaian yang digunakan untuk menguji prestasinya dalam persekitaran operasi Pakistan.

Perjanjian tiga tahun memberi Pakistan ruang untuk menetapkan tatacara pengurusan set alat ganti, kelengkapan pengecasan dan sokongan teknikal, manakala turutan penghantaran stesen dan dron menentukan sejauh mana prasarana darat tersedia ketika sistem mula diterima masuk ke perkhidmatan.

Bagi pelanggan lain dron buatan Türkiye yang mempertimbangkan pemasangan tempatan, gabungan Merküt dan Korgan menunjukkan hubungan dengan pembekal boleh meliputi prasarana sokongan jangka panjang, dengan akses kepada alat ganti dan perisian berpotensi sama pentingnya dengan harga sesebuah dron.

Keperluan Armada Alpin, Dumrul dan Deli

Perolehan 10 helikopter tanpa pemandu Alpin yang boleh digunakan semula memberi Pakistan peluang menilai keupayaan membawa kargo dan menjalankan pengawasan bagi tugas yang memerlukan operasi berlepas dan mendarat secara menegak, dengan saiz armada yang kecil mengehadkan penugasan tetap.

Spesifikasi Alpin menunjukkan tempoh penerbangan meningkat apabila muatan dikurangkan, justeru Pakistan perlu menilai keupayaan helikopter itu membawa muatan yang diperlukan bagi setiap tugas sebelum menggunakan angka prestasi maksimum untuk membandingkannya dengan pesawat tanpa pemandu lain.

Helikopter berenjin petrol seperti Alpin memerlukan rantaian sokongan yang berbeza daripada dron kecil berkuasa elektrik kerana kesiagaan armadanya bergantung pada penyelenggaraan enjin, bekalan bahan api, alat ganti dan juruteknik terlatih sepanjang setiap kitaran penyelenggaraan.

Sebanyak 25 helikopter mini Dumrul berkuasa elektrik pula tergolong dalam kelas pesawat yang lebih ringan, dengan saiznya yang kecil memudahkan pengangkutan tetapi mengehadkan muatan, manakala sokongan rutin lebih tertumpu kepada pengurusan bateri, pengecasan dan penyelenggaraan sistem elektrik.

Pilihan penderia yang ditawarkan untuk Dumrul memperluas jenis tugas yang boleh dinilai Pakistan, namun konfigurasi muatan dalam perjanjian masih belum diperincikan, menyebabkan keperluan penyelenggaraan penderia, latihan kru dan penyepaduan dengan sistem pengawasan sedia ada belum dapat ditentukan.

Dengan hanya 10 Alpin dan 25 Dumrul, beberapa pesawat yang dikhaskan untuk latihan atau sedang diselenggara boleh mengurangkan sebahagian besar kekuatan yang tersedia bagi setiap armada, menjadikan kadar kesiagaan ukuran utama sumbangan operasi kedua-dua platform.

Keluarga dron berani mati Deli bersayap tetap mempunyai daya tahan penerbangan dan keperluan sokongan darat yang berbeza daripada Merküt berbilang rotor, sekali gus menambah kategori kedua pesawat guna habis yang keperluan latihan dan ujian penerimaannya bergantung pada varian dipilih.

Deli ditawarkan dalam konfigurasi lebih besar yang memerlukan pelancar serta versi lebih ringan yang boleh dilancarkan dengan tangan, perbezaan yang mempengaruhi keperluan kelengkapan tambahan dan pengangkutan, sedangkan perjanjian September menyenaraikan kesemua 500 unit di bawah keluarga yang sama.

Perbandingan antara 500 Deli dengan 100,000 Merküt memperlihatkan keutamaan Pakistan terhadap perolehan dron FPV dalam jumlah besar, manakala sebarang penambahan dron berani mati bersayap tetap bergantung pada pengalaman mengendalikan kumpulan pertama yang diperoleh menerusi perjanjian itu.

Tempahan Alpin, Dumrul dan Deli memperluas kerjasama dengan Türkiye melangkaui perolehan Merküt, namun setiap platform perlu memberi sumbangan operasi yang setimpal dengan kos prasarana sokongannya dalam armada Pakistan yang sudah bergantung pada beberapa pembekal.

Pemasangan Tempatan dan Hubungan Pertahanan Pakistan–Türkiye

Perjanjian itu memperuntukkan pemasangan atau pengeluaran tempatan melalui NRTC, dengan skop pelaksanaannya boleh merangkumi pemasangan kit import hingga kelayakan pembekal Pakistan untuk menghasilkan, memeriksa dan menyediakan komponen gantian di dalam negara.

NRTC yang berpangkalan di Haripur beroperasi di bawah Kementerian Pengeluaran Pertahanan Pakistan dan mempunyai pengalaman dalam komunikasi ketenteraan, peperangan elektronik serta sistem maklumat selamat, memberikan asas bagi kerja penyepaduan sistem sementara peranannya dalam pembuatan kerangka pesawat masih belum diperincikan.

Pembahagian portfolio produk antara TİTRA dan SAVX Teknoloji bermakna skop sebenar hak pengeluaran Pakistan boleh berbeza mengikut platform dan komponen, walaupun kelima-lima rangkaian produk tertakluk pada perjanjian tiga tahun yang sama.

Perbincangan terdahulu mengenai pemindahan teknologi dan kemungkinan usaha sama membuka ruang memperluas kerjasama, namun butiran yang diumumkan belum menjelaskan sama ada kedua-dua pihak sudah bersetuju untuk memperluas pengeluaran tempatan, berkongsi tanggungjawab kejuruteraan atau memberi Pakistan akses bebas kepada komponen kritikal.

Tenaga kerja dan kemudahan ujian tempatan akan memberi Pakistan kawalan lebih besar terhadap proses pembuatan, namun keupayaan mengekalkan pengeluaran ketika import terganggu bergantung pada alat ganti yang boleh diperoleh dalam negara serta tatacara menguji dan memperakui komponen gantian.

Harga kontrak dan pecahan pembayaran belum diumumkan, menyebabkan perbandingan dengan pakej dron pesaing sukar dibuat dan kos pembelian kelengkapan sukar diasingkan daripada pelaburan jangka panjang untuk membina keupayaan pengeluaran di Pakistan.

Kerjasama Pakistan dan Türkiye dalam program korvet kelas Babur memberi asas kepada perjanjian dron ini, yang kini menguji sejauh mana hubungan industri pertahanan kedua-dua negara mampu menyokong pengeluaran sistem guna habis secara berterusan.

Bagi Pasifik Teknoloji, pertumbuhan eksport menerusi perjanjian ini bergantung pada keupayaan Pakistan mengambil alih sebahagian kerja pengeluaran, menjadikan keberkesanan jaminan mutu tempatan dan tempahan susulan ukuran kejayaan industri yang lebih bermakna berbanding jumlah awal yang diumumkan pada September.

Perolehan daripada pembekal Türkiye, China dan pengeluar tempatan mempelbagaikan sumber bekalan Pakistan, manakala manfaat jangka panjangnya bergantung pada kemampuan cabang perkhidmatan menampung keperluan latihan, perisian dan penyelenggaraan yang berbeza dalam lingkungan sumber yang tersedia.

Penerimaan rasmi penghantaran pertama, permulaan pemasangan atau pengeluaran di Pakistan dan pengumuman skop kerja pembekal tempatan akan menunjukkan sejauh mana perjanjian September itu menambah keupayaan sebenar industri pertahanan Pakistan.

Persaingan Dron India–Pakistan

Ketegangan pada Mei 2025, termasuk Operasi Sindoor oleh India dan tindak balas Pakistan, menyaksikan dron serta dron berani mati digunakan dalam konfrontasi antara dua negara berjiran bersenjata nuklear, sekali gus menjadikan perolehan susulan penting kepada imbangan ketenteraan serantau.

India mendakwa berjaya memintas sejumlah besar dron Pakistan, manakala Pakistan melaporkan kehilangan aset dan kerosakan prasarana pangkalan udara, dengan maklumat yang diumumkan belum menyediakan asas bersama untuk menilai prestasi setiap sistem atau kesannya terhadap spesifikasi perjanjian September.

Kontrak itu memperlihatkan keutamaan industri Pakistan selepas konfrontasi berkenaan, namun tempoh pemeteraian sahaja tidak menjelaskan pengajaran yang mendorong perolehan itu kerana Pakistan sudah berusaha mempelbagaikan pembekal dan membina keupayaan mengeluarkan pesawat tanpa pemandu sebelum perjanjian tersebut.

Skala tempahan Merküt menjadikan pembiayaan stok gantian Pakistan perkara yang wajar diperhatikan, manakala kesannya terhadap imbangan ketenteraan bergantung pada penghantaran sebenar, penerimaan rasmi oleh angkatan tentera dan sumber yang diperuntukkan untuk memastikan anggota formasi kekal terlatih.

Sistem antideron turut mempengaruhi imbangan itu kerana angka perolehan satu pihak hanya memberikan gambaran separa tentang persaingan dalam pengesanan, peperangan elektronik dan pemintasan, dengan hasil yang dilaporkan kepada umum berbeza mengikut insiden dan jenis pesawat.

Dakwaan India mengenai pemintasan mempunyai implikasi terhadap keputusan perbelanjaan pertahanan serantau, namun penilaian keberkesanan sistem antideron memerlukan maklumat yang boleh dipercayai mengenai jenis dron yang dilancarkan, sistem yang digunakan untuk menanganinya dan kaedah mengira kehilangan aset.

Keupayaan Pakistan mengeluarkan dan menyelenggara sistem tanpa pemandu kecil di dalam negara akan mempengaruhi perancangan ketenteraan kerana penggantian stok boleh bergantung sebahagiannya pada pengeluaran domestik, dengan kesannya ditentukan oleh skop kerja yang dipersetujui untuk dilaksanakan di Pakistan.

Skala perolehan yang diumumkan menarik perhatian India terhadap keupayaan Pakistan membina semula stok dron, manakala Türkiye memperkukuh peranannya sebagai pembekal menerusi kerjasama pertahanan yang semakin merangkumi kerja pengeluaran yang dirancang di Pakistan.

Bagi pemerhati Indo-Pasifik, perjanjian itu memperlihatkan bagaimana sebuah angkatan tentera serantau memasukkan dron guna habis ke dalam armada yang selama ini dikaitkan dengan pesawat tanpa pemandu lebih besar, berserta kos anggota dan prasarana untuk menyokong peralihan tersebut.

Kesan strategik perjanjian dron Pakistan–Türkiye akan lebih jelas apabila penghantaran dan pengeluaran mencapai sasaran masing-masing, dengan keupayaan mengekalkan pengeluaran serta jumlah stok sedia guna menjadi ukuran sejauh mana perjanjian itu mengubah kesiagaan jangka panjang angkatan tentera Pakistan.